Evangelie geen bittere pil, ook als het inspanning en offers vraagt (kerkproeverij)

Preek op de 24ste zondag door het jaar B op 16 september 2018 Willibrordkerk Vleuten

‘Wie mijn volgeling wil zijn moet mij volgen door zichzelf te verloochen en zijn kruis op zich te nemen”1)
Lieve zusters en broeders, zouden we als kerk een reclamebureau inschakelen om interesse te wekken in het Evangelie, dan zullen de medewerkers ons zeker afraden om deze woorden van Jezus als reclame te gebruiken.
Jezelf verloochenen, een kruis op je nemen, je leven verliezen, klinkt niet aangenaam, niet uitnodigend. Jezus spreekt deze woorden dan ook niet tegen mensen die hem niet kennen, of voor het eerst van hem horen. Het spreekt tot zijn volgelingen, mannen en vrouwen die al een eind met hem zijn opgetrokken. Ze hebben hem tegen hen horen zeggen: ‘ik zal jullie vissers van mensen maken” en jullie zijn het zout der aarde’ en ‘jullie zijn het licht der wereld”. Is dat niet geweldig als je mensen mag winnen. Dat klonk hen als muziek in de oren. Wie zou dat nou niet willen?  Je hebt maar een beetje zout nodig om een maaltijd smakelijk te houden. En één kaars in een donkere kamer verspreid licht naar alle kanten. Wat fíjn als je hoort dat jij als een soort zout mag zijn onder de mensen. Jezus heeft tegen hen gezegd wat zij mogen zijn ‘zout’ en licht’ maar nu vraagt hij hen: Wie ben ik? We horen Petrus zeggen: “u bent de Christus’ dat wil zeggen: de lang verwachte verlosser van de mensen. Ze hebben hem leren kennen. Ze zijn blij met Jezus. Ze voelen zich veilig bij hem.
Dus als iemand voor het eerst in een kerk komt, of voor het eerst van Jezus hoort, zou ik tegen haar of hem zeggen: Jezus zegt: ‘jij bent het zout der aarde. Geniet ervan dat je hem mag leren kennen. Hij zal je nooit teleurstellen..
Maar eens komt er een moment dat Jezus aan je vraagt: wie ben ik voor jóu? Als je dan antwoordt: “U bent voor mij Christus, de verlosser, de Zoon van God die mijn leven een nieuwe zin en betekenis geeft” dán gaat Jezus een stap verder. Hij legt uit dat hij vervolgd zal worden en zelfs ter dood gebracht wordt, maar dat hij drie dagen later zal verrijzen”.
Petrus reageert geschokt, zoals we hoorden. Een verlosser die zelf de dood ondergaat, dat kan niet! Dus als u terugschrikt voor Jezus woorden over Hem volgen en je lijden op je nemen, denk niet: ‘ik ben niet geschikt als gelovige’ want zelfs Petrus kan in eerste instantie niet geloven dat Jezus ooit zal moeten lijden en sterven. De rest hoort hij niet eens: die woorden over de verrijzenis op de derde dag.
Jezus roept hem tot de orde: “dat komt omdat je je laat leiden, Petrus, door menselijke overwegingen en niet door wat God wil’. Wil God dan dat zo’n rechtvaardig mens als Jezus lijdt? Nee, maar wel dat wij, mensen, door zijn lijden, dóór dat hij afdaalt in de pijn, het lijden, het kwade, één met ons wordt, en ons zo bevrijd en geneest van een leven zonder God, een leven waar zonde en dood het laatste woord over lijken te hebben. Jezus laat zien dat zijn liefde voor de mensen zo groot is, dat hij daar alles voor over heeft. Het is zijn passie om mensen bij God te brengen en gelukkig te maken.
Als wij van harte zeggen: ‘Jezus, u bent voor ons de christus’ dan gaat hij een stap verder. Hij wijdt ons in in het geheim van zijn liefde.
En dán, pas dán vraagt hij of we bereid zijn met hem op weg te gaan. ‘Wie mijn volgeling wil zijn moet mij volgen door zichzelf te verloochen en zijn kruis op zich te nemen”
Jezus bedoelt niet dat we allerlei verlies moeten lijden en lijden moeten ondergaan als een doel op zich en als bewijs dat we geschikte volgelingen. Het Evangelie is geen bitter pil die je eerst moet slikken. Nee, de Heer vraagt ons of we hem willen volgen op zijn weg, óók als dat offers van ons vraagt. Zijn we bereid om trouw te blijven aan Jezus en de weg die hij is gegaan, als ons dat spot of tegenwerking oplevert?
Ben je bereid liever onrecht te lijden dan onrecht te doen. Ben je bereid te vergeven in plaats van wrok te koesteren? Ben je bereid een stuk van je rijkdom op te geven ten behoeve van je naaste in nood? Dáár gaat het om. Wil je zelf een passie ontwikkelen om aan iedereen Gods liefde voor te leven?
Jezus vraagt van ons dat we een soort ondernemers durven zijn. Een ondernemer is iemand die bereid is risico’s te nemen, die investeert zonder onmiddellijk resultaat te zien.
“Geloof zonder daden” is een dood geloof, zegt de apostel Jacobus 2). Als we Jezus echt hebben leren kennen zouden onze handen eigenlijk moeten jeuken om de liefde van God in praktijk te brengen. De kerk zou een soort oefenplaats moeten zijn, waar we de liefde van God naar elkaar toe beoefenen. En dat daardoor anderen aangetrokken worden. Geloof en Christus steeds beter leren kennen, is een zaak van lange adem
Vandaag is de landelijke campagne ‘Kerkproeverij’. De kerk moet uitnodigend zijn, de drempel om naar de kerk te komen verlagen. Een goede sfeer en aandacht voor elkaar is belangrijk. Dat proef je! Na de Mis is er gelegenheid om elkaar te ontmoeten, gasten, belangstellenden, en vaste kerkbezoekers en daar is van alles te proeven aan eten en drinken.
Laten we uit onze comfortzone komen. Laten we aan de slag gaan. Ons geloof handen en voeten geven. En daar vreugde aan beleven. Dan zullen we verstaan wat Jezus bedoelt met de woorden: “wie zijn leven verliest omwille van mij en het Evangelie, zal het redden”. Jezus durven volgen, is geen verlies, maar winst. Amen

Pastoor Martin Los
1) Evangelielezing voor de zondag volgens het r.k. leesrooster voor zon- en feestdagen: Markus 8:27-35
2) 2e lezing: Jakobus 2:14-18
foto @zuster Lucia SMMP

De gemeenschap onderhouden (Kerkproeverij)

Preek op de 23e zondag door het jaar 10 september 2017
in de Mariakerk en Willibrordkerk

Lieve zusters en broeders, het gaat vandaag in het Evangelie *) over de kwaliteit van de gemeenschap. Hoe je met elkaar omgaat. Hoe gaan wíj met elkaar om?  Praat je over elkaar of praat je met elkaar? Vooral als je kritiek op de ander hebt.
In elk verband waarin mensen met elkaar samenleven en samenwerken is dit noodzakelijk. Want als het personeel van een bedrijf niet goed communiceert gaat dat ten koste van de productie. Maar ook in een school of een sportclub lijden de resultaten eronder als mensen achter elkaars rug om over elkaar praten.
Juist als kerk en geloofsgemeenschap moeten we heel alert zijn op de manier waarop we met elkaar omgaan. Want zelf lijden we onder onderlinge verwijdering als we over elkaar en niet met elkaar spreken. Het leidt tot teleurstelling en verdriet. Maar we kunnen ook het evangelie niet meer geloofwaardig verkondigen. Want dat gaat over liefde, vergeving, barmhartigheid, de ander hoger achten dan jezelf.
“Wees elkaar niets dan liefde schuldig’ houdt de apostel Paulus de christenen in Rome voor **). Paulus benadrukt in al zijn brieven dat de christenen en de christelijke gemeenschappen er alles aan moeten doen om zo te leven en zo met elkaar om te gaan, dat de andere mensen er door aangetrokken worden als door een magneet om Jezus beter te leren kennen. We zijn ‘schouwspelers van God’ zegt hij ergens.

Vandaag is kerkproeverij van start gegaan. Een landelijke campagne die regelmatige kerkgangers prikkelt om vrienden en bekenden uit te nodigen een viering in de kerk bij te wonen. ‘Proef eens van onze mooie kerk, van onze mooie viering, van de inspiratie die uitgaat van het Evangelie en de verkondiging. Proef eens van de goede sfeer. Proef eens iets van ons geloof en van de beleving van Gods liefde in de kerk’.
Het is een mooi initiatief. Maar iedereen voelt op zijn klompen aan dat zo’n campagne als kerkproeverij alleen maar kans van slagen heeft, als genodigden niet na een eerste kennismaking er achter komen, dat de gelovigen liefdeloos over elkaar praten en vooral negatieve kritiek op elkaar en op de leiding uitoefenen.
We mogen dus nooit genoegen nemen met afkeurend praten over elkaar. Want het is pijnlijk en teleurstellend en schaadt de gemeenschap. Maar ook staat het de opdracht van de kerk en van elke gelovige in de weg:  vissers van mensen zijn, anderen met de bevrijdende boodschap van Christus in aanraking brengen, met de liefde van God. Niet alleen over die liefde praten, maar zelf in praktijk brengen in de eigen gemeenschap. Wanneer dat niet gebeurt, mogen we elkaar daar best op wijzen. De kwaliteit van de gemeenschap hangt dus af van de open communicatie met elkaar.
Dit geldt voor de hele maatschappij. In onze tijd neemt de polarisatie enorm toe. Men maakt elkaar uit voor rotte vis in plaats van met elkaar te spreken en te luisteren naar elkaars angsten. Juist als kerk moeten we daar niet aan mee doen, maar een plek vormen waar we menselijk met elkaar omgaan.
Paus Franciscus bezoekt op dit moment Colombia. Een land dat tot op het bot verdeeld was door een burgeroorlog. Hij heeft achter de schermen geijverd voor verzoening en nu wil hij de verzoening ook concreet maken en een stap verder helpen.

De kerk is niet alleen communicatie met elkaar als mensen. De geloofsgemeenschap is ook communicatie met God. De priester begint de eucharistieviering met de wens van vrede en voorspoed: de genade van onze Heer Jezus Christus, de liefde van God en de gemeenschap (communicatio) van de Heilige Geest zij met u allen. Dat is niet een deftig soort  ‘goedemorgen’. Het is toezegging van Gods openheid en liefde naar ons allen toe.
Als gelovigen weten we dat we met God verbonden zijn; dat we altijd en overal tot Hem kunnen spreken. Maar in het bijzonder mogen we dat beleven als we samenkomen in de kerk om te bidden.
Jezus eindigt zijn oproep om niet negatief over elkaar maar met elkaar te spreken met de woorden: ‘Waar twee of drie eensgezind iets vragen, zullen zij het verkrijgen van mijn Vader die in de hemel is’.
Hoe kan God als Vader nu naar ons gebed luisteren als wij elkaar niet zouden zien staan of op elkaar neer zien. Dan zijn we zo druk met elkaar negeren dat we helemaal geen oog hebben voor de goede gaven die God  ons schenkt.
Onenigheid, partijdigheid, gebrek aan liefde, staat God als Vader in de weg om onze gebeden te verhoren. Want hij ziet ons allen als zijn kinderen in liefde aan en kent geen aanzien des persoons. God wil niets liever dan zijn gaven schenken aan ons, maar dan moeten we wel samen die gaven willen ontvangen en niet voor onszelf alleen. De kwaliteit en de kracht van ons gebed hangt dus af van de onderlinge liefde en eensgezindheid.
En tenslotte is dit ook noodzakelijk voor de ervaring dat de Heer zelf in ons midden is: ‘want waar twee of drie in mijn naam bijeen zijn, daar ben ik zelf in hun midden’. Onderlinge liefde, respect, geduld en medeleven zijn voorwaarde om Christus aanwezigheid te mogen beleven. Want daar gaat het toch om in ons leven als christenen: dat wij de tegenwoordigheid van onze Heer proeven. Uiteindelijk is dat toch ook de bedoeling van elke kerkproeverij?
Denk maar aan Psalm 34: ‘tast toe en proeft hoe zoet de Heer is’
We mogen elkaar een smakelijke en geslaagde kerkproeverij toewensen. Vandaag en alle zondagen en feestdagen. Amen

(c) Pastoor Martin Los
*) Mattheus 18:15-20
**) Romeinen 13:8-10
***) logo landelijke campagne Kerkproeverij