Liefdes nalatenschap

Preek op de avond van Witte Donderdag Mariakerk 2021

Lieve broeders en zusters, elke keer als we samenkomen om de eucharistie te vieren, belijden wij de dood en de verrijzenis van onze Heer, het grote mysterie van Pasen. Maar we doen dit heel bijzonder in deze drie dagen van Pasen, Witte Donderdag, Goede Vrijdag en Paaszaterdag. Meer dan ooit beleven we in deze dagen wat we ons hele leven belijden. We gedenken bewust en liefdevol de weg die Jezus gegaan. We vertellen de verhalen van zijn laatste dagen opnieuw en we stellen ons de gebeurtenissen voor ogen door middel van de eeuwenoude rituelen van de kerk die ons vanaf het eerste Pasen zijn overgeleverd. Als we vanavond de eucharistie vieren, zien we Jezus met zijn leerlingen aan het laatste Avondmaal.
Johannes vertelt: Jezus die wist dat zijn uur gekomen was om naar de Vader over te gaan, en die de zijnen in de wereld bemind had, gaf hun een bewijs van zijn liefde tot het uiterste toe 1). Toen Jezus voor het begin van de maaltijd zijn kleren opschortte en voor ieder van zijn leerlingen neerknielde om hen de voeten te wassen, nam hij dus heel bewust de taak op zich die God, de Vader hem had toevertrouwd: de overwinning op zonde en dood door zijn liefde tot het uiterste toe. De voetwassing was niet alleen een voorbeeld dat Jezus zijn leerlingen gaf, het was zijn liefde zelf die hij hen toevertrouwde. Het was zijn testament dat hij hen toevertrouwde. Een nalatenschap die aan ons is doorgegeven. Wat we vandaag gedenken is niet alleen een voorbeeld, maar in de eerste plaats een geschenk, de oorzaak van ons geloof, de daad die alles in beweging heeft gezet. Het laatste avondmaal is een gave van liefde en een opgave om elkaar lief te hebben.
Door de voeten van zijn leerlingen te wassen, nam Jezus de gestalte van een slaaf aan. En aan het eind  nodigde hij zijn leerlingen voortaan elkaar de voeten te wassen. Boze tongen beweren dat het christelijk geloof eigenlijk mensonwaardig is, omdat het mensen aanzet zichzelf ondergeschikt te maken en hun eigen natuurlijke belang, hun eigen mogelijkheden en talenten te negeren. Een slaafse godsdienst voor ondergeschikte mensen. Slavernij moet niet worden aangemoedigd maar uitgebannen uit de samenleving, zegt men. Allerlei vormen van slavernij, ook in onze tijd, moeten natuurlijk worden opgeheven en tegengegaan. Maar Jezus verheerlijkt niet de slavernij die mensen ondergeschikt en gedienstig maakt. Elkaar dienen, elkaar de voeten wassen, betekent elkaar lief hebben, het beste wat in je is, vrijwillig ten dienste stellen van elkaar. Niet gedwongen of uit angst, maar uit liefde. Zo zullen we zelf het kwade overwinnen door het goede. Zo zullen we laten zijn waar ware vrijheid toe leidt. Niet tot overheersing van de een door de ander, maar dat we samen het leven mooi maken. Zij die ons een slaafs geloof verwijten en een sta-in-de-weg van mensen in hun ontwikkeling, kunnen beter kijken naar de verslaving om ons heen, niet alleen de verslaving aan genotsmiddelen die verwoestend uit werken, maar ook  de verslaving aan bezit, geld en macht, aan consumptie die allemaal het leven lelijk maken en mensen van elkaar vervreemden.
Jezus heeft ons zichzelf nagelaten in brood en wijn om ons deel te geven aan het leven met God, het eeuwige leven. Laten we daarom de eucharistie met grote liefde vieren en altijd omgeven met respect. Maar laten we de nalatenschap van Jezus, zijn liefde die ons heeft aangeraakt, in ons eigen leven niet veronachtzamen, maar er uit leven in de omgang met elkaar.
Amen

Pastoor Martin Los

  1. Evangelie van Witte Donderdag: Johannes 13:1–15

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.