Auteur archieven: Martin Los

Mediator of Middelaar

Geplaatst op door
Beantwoorden

overdenking op donderdag in de 4e week van de 40-dagentijd 26 maart 2020

In onze tijd is mediation –  ondanks de engelse klank en oorsprong – een ingeburgerde term. We beschouwen tegenwoordig de gang naar de rechter in allerlei situaties zoals echtscheiding of andere conflicten tussen burgers als minder geschikt. Geschillen zouden voor de rechter onnodig op de spits worden gedreven.  Er zou te weinig oog hebben voor het belang van een vreedzame oplossing die alle partijen recht. Door dit alles zouden rechtszaken ook te lang duren en te hoge kosten met zich meebrengen. Mediation lijkt een betere manier om geschillen op te lossen. Er wordt door beide partijen die een conflict hebben iemand aangezocht – of door de rechtbank aangewezen – die probeert een oplossing te presenteren die voor allen aanvaardbaar is.
Eigenlijk kenden we dit woord al als een gewoon Nederlands woord: Bemiddeling. Zolang mensen leven hebben we conflicten. Gelukkig proberen we die niet altijd met elkaar uit te vechten met uiteindelijk alleen maar verliezers. Sinds mensenheugenis zoeken verstandige mensen bemiddelaars om een conflict te bezweren met vreedzame middelen en min of meer uit eigen beweging. De bemiddelaar is geen deel van één van de strijdende partijen. Trouwens in de tijd van gearrangeerde huwelijken speelden huwelijksbemiddelaars een belangrijke rol. Zij hadden er slag van om de onderlinge wensen en belangen van toekomstige bruidegoms en bruiden op een goede manier onder woorden te brengen. Ook daar moesten partijen bij elkaar gebracht worden door iemand in wie beide partijen vertrouwen hadden. Een uniek woord dat lijkt op bemiddelaar is Middelaar. Dat begrip is veel minder bekend. Het is een woord uit de christelijke traditie. Het lijkt op bemiddelaar, maar is noch iets geheel anders. Anders dan de bemiddelaar die geen deel uit maakt van de conflicterende partijen is de Middelaar een persoon die tot beíde partijen behoort. Mozes was aan de ene kant de leider van Israel dat hij met Gods hulp uit Egypte had gevoerd. Aan de andere kant kwam hij van de kant van God.
Dat wordt gesymboliseerd door door het verhaal dat we net gelezen hebben, dat Mozes op de berg Sinai bij God was en vandaaruit afdaalde om aan het volk duidelijk te maken dat ze het verbond met God schonden door voor een gouden stierkalf te dansen en deze uit te roepen tot veroorzaker van hun bevrijding en heil. Die gouden stier is beeld van de eigen kracht van het volk dat zichzelf op de borst slaat. De potentie die het volk zichzelf toeschrijft. Een soort Nationalisme eigenlijk. Mozes vertegenwoordigde het volk van God bij de levende God en hij vertegenwoordigde God bij zijn volk. De verwijdering ging dwars door hem heen. Hij wilde zijn volk niet in de steek laten maar ook wilde hij God trouw blijven. Hij stelde zichzelf in de waagschaal. Dus een soort Middelaar. Meer dan een mediator. Als Hij God voorhoudt dat deze zijn toorn niet moet laten gaan want dan gooit Hij zijn eigen glazen in. Dan zullen de volkeren zeggen: “dat nou die God van Israel. Hij heeft hen bevrijd om hen te laten omkomen inde bergen”. Mozes gaat dus tegen God in, maar niet om Hem terecht te wijzen, maar als een vriend en als één die God trouw is gebleven, die één is met God.
Mozes zou een voorafbeelding kunnen noemen, zoals een schaduw die iemand voorafgaat, van Jezus Christus. Daarom zegt Jezus tegen zijn tegenstanders: jullie bestuderen de Schriften in de mening daar eeuwig leven te vinden, maar juist deze Schriften spreken over Mij – bedoeld is: als Mozes’. Jezus is de nieuwe Mozes zou je kunnen zeggen, maar dan op een nieuwe unieke manier. Hij is ook van God in de wereld gekomen nu om een nieuw verbond te sluiten, voor eeuwig, om de mensen met God te verzoenen. De gemeenschap met God komt Jezus herstellen. Als Middelaar. Als lam van God dat wegneemt de zonden der wereld.
We zijn op weg naar Pasen. Het feest van de verzoening en de verrijzenis, Goede Vrijdag en Pasen, kruis en opstanding. Mogen wij ons in deze dagen voor Pasen die zo anders zijn dan anders door het coorona-virus ons één voelen met Jezus in zijn lijden. Vooral doordat we ons verenigen met alle mensen die het moeilijk hebben vooral vanwege de epidemie en de gevolgen daarvan. Verenigen in gebed, en vasten en daadwerkelijke ondersteuning. Laten we voor ogen houden dat deze wereld ook Gods wereld is. God is een groot mysterie voor ons allen. Vaak onbegrijpelijk, maar daarom niet minder trouw en bron van hoop. Uiteindelijk de liefde zelf. Dat is de boodschap van Jezus waarvoor Hij zijn leven offerde. Daardoor is hij het gelaat van God voor ons. Amen

Martin Los
schriftlezingen volgens het r.k. lectionarium voor de weekdagen in de 40dagen tijd
1) Exodus 32:7-14
2) Evangelie: Johannes  5:31-47

geloof is geen testcase

Geplaatst op door
1

overweging op Maandag week 4 in de 40dagentijd 2020 ten tijde van de coronacrisis

De koninklijke beambte die op Jezus toetrad toen hij in Kana in Galilea was, bad hem om zijn zoon te genezen die stervende was.
De man was kennelijk vanwege een opdracht van hogerhand niet thuis in zijn gezin in Kafarnaum, maar in Kana. Een bevel van de regering gaat boven alles. We merken het ook vandaag. Ze kunnen zelfs leiden tot een lockdown. Het liefst was de rijksambtenaar thuis geweest bij zijn ernstig zieke zoon.
Hij voert nu zijn opdracht uit, maar zijn gedachten zijn natuurlijk bij zijn kind. Hoe zou het met hem zijn? Zou hij hem ooit nog leven terug zien.
We kunnen ons vandaag gemakkelijk verplaatsen in deze dienaar van de koning. Velen kennen innerlijk onrust vanwege familieleden of vrienden of bekenden en stadsgenoten die besmet zijn met het Coronavirus. Misschien verblijven ze in een ziekenhuis, zelfs op de intensive care. Of we denken aan onze familieleden in verzorgingshuizen die geen bezoek mogen ontvangen vanwege het virus. Hoe zou het met hen zijn? We hebben tegenwoordig natuurlijk mobieltjes en i-pads waardoor we contact kunnen onderhouden. Maar niet alle ouderen beschikken daarover of kunnen ze bedienen. In elk geval gaan onze gedachten uit naar alle mensen die in afzondering moeten leven vanwege de maatregelen. Hoe zou het met hen zijn? We voelen ons allemaal machteloos door allerlei vormen van afzondering vanwege het virus.
Als Jezus in Kana blijkt te zijn, waar de koninklijke beambte ook is, gaat hij naar Jezus toe om zijn zorgen met hem te delen. Hij vraagt hem zelfs om met hem mee te komen om zijn zoon te genezen.
Hij heeft natuurlijk gehoord van de wonderbare genezingen die Jezus heeft verricht. “Alleen als jullie tekenen zien, geloven jullie” antwoordt Jezus. Dat is ook de vraag aan ons. Geloven wij dat God ook in deze angstige en onzekere dagen ons nabij is en ons niet in de steek laat. Of geldt dat alleen als onze zorgen als bij toverslag door een plotselinge verbetering van de situatie worden weggenomen?
De hofbeambte laat zich niet uit het veld slaan: Heer kom toch eer mijn zoon sterft. Hij wil Jezus helemaal niet op de proef stellen. Jezus is zijn enige hoop. Hij vertrouwt op Hem. Daarom gaat hij gerustgesteld heen als Jezus zegt: ga maar, uw zoon leeft. Zijn woord is genoeg.
Durven wij zo onze medemensen die ernstig ziek zijn – durven we zo ook in deze zorgelijke dagen die wij meemaken – allen in onze gebeden voor God neerleggen. Met hart en ziel. Zonder voorbehoud.  Begeleiden we de zieken, de familie, de verzorgers, met onze gebeden?
Onze paus Franciscus heeft vandaag een oproep aan alle christenen gedaan over de hele wereld om ons woensdagmiddag op het feest van de Aankondiging van de Heer gezamenlijk het Onze Vader te bidden voor de gestorvenen, de zieken, de zorgverleners. Laten we dat met hart en ziel doen, zonder twijfel of vooringenomenheid. Niet als een test. Niet alleen a.s. woensdag, maar zolang de crisis duurt. Dat verlicht niet alleen onze eigen angst en zorgen die verlammen. Het is ook een teken van diepe zorg en solidariteit met de mensheid in nood.
Als wij het mogen beleven dat de Coronaepidemie met succes is ingedamd en we weer opgelucht kunnen ademhalen, laten we dan terugkijken op die tijd als een tijd waarin we de nabijheid van God met klem gezocht hebben en ook gevonden en beleefd in de rust en kalmte die we voelden, en de hoop, en de naastenliefde die we beoefenden. Als we nu in deze moeilijke tijden niet onze toevlucht tot het geloof in het gebed nemen, wanneer zullen we het dan wel doen? Maar als we het nu doen, zal ons vertrouwen in God versterkt worden en opnieuw tot leven komen. Laat ook deze tijd een tijd zijn waarop de woorden van uit Jesaja van toepassing zijn: Zie ik ga iets nieuws beginnen. Het is al begonnen. Merk je het niet? “

Martin Los

Schriftlezingen voor deze maandag in de 4e week van de 40dagentijd volgens het r.k. lectionarium voor weekdagen
ie lezing: Jesaja 65:17-21
Evangelie: Johannes 4:43-54